null

Nagrobki na Powązkach remontowane dzięki dotacjom

Drukuj link otwiera się w nowej karcie

M.st. Warszawa od kilkunastu lat dofinansowuje koszty renowacji obiektów na cmentarzu Powązkowskim. W 2022 r. dotacja miasta na prace konserwatorskie przy dziesięciu pomnikach i remont ogrodzenia cmentarza wyniosła ponad 420 000 zł.

Postać anioła na nagrobku.
Pomnik na grobie Deotymy - przed i po konserwacji.

Konserwatorzy oczyścili nagrobki metodami konserwatorskimi z warstw czarnej, smolistej patyny, soli i mikroorganizmów. Były one przyczyną postępującej korozji kamienia. Następnie po uzupełnieniu ubytków, spękań i innych zniszczeń nanieśli impregnat. Ten zabieg zabezpieczy je przed niszczącym działaniem czynników atmosferycznych i zanieczyszczeń powietrza. W trakcie prac konserwatorzy uczytelnili także napisy na pomnikach oraz tablicach nagrobnych. Poddali też pełnej konserwacji ogrodzenia i wszystkie pozostałe elementy dekoracyjne nagrobków wykonane z metalu.

W tym roku były konserwowane między innymi pomniki nagrobne:

Deotymy

Jednym z uratowanych w tym roku zabytków jest pomnik na grobie Jadwigi Łuszczewskiej, zmarłej w 1867 r. pisarki i poetki doby romantyzmu, znanej pod pseudonimem literackim Deotyma i jej ojca, Wacława Łuszczewskego, radcy stanu Królestwa Polskiego (kw.64, rz.1, m. 12).

Neoklasycystyczny pomnik z II połowy XIX wieku wyszedł spod dłuta Daniela Zalewskiego. Na cokole z piaskowca szydłowieckiego eksponowana jest naturalnej wielkości siedząca postać anioła zmartwychwstania wspartego na urnie. Porowata powierzchnia rzeźby wystawiona na działanie wód opadowych uległa przypowierzchniowej erozji i zatraciła ostrość rysunku. Usunięcie patyny i rekonstrukcja zniszczonych elementów kompozycji odsłoniła wysokie walory estetyczne i warsztatowe rzeźby.

Rodziny Piotrowskich i Jeziorańskich

Prace zakończono także przy równie pięknym pomniku nagrobnym rodziny Piotrowskich i Jeziorańskich z ok. 1850 r. (kw. 8, rz.1, m.29/30). Postument wyrzeźbionego w piaskowcu pomnika zdobi oparta o urnę postać płaczki w bogato udrapowanym himationie. To typowe przedstawienie doby klasycyzmu wzorowane na grobowcach antycznych.

Cypriana Godebskiego

Warto też zwrócić uwagę na nagrobek Cypriana Godebskiego (dziadka rzeźbiarza Cypriana Godebskiego) poety i pułkownika 8. pułku piechoty wojsk polskich. Poległ on podczas wojen napoleońskich w 1809 r. w bitwie pod Raszynem (kw.10, rz. 4, m.29/30). W tym okresie monumentem w formie rzymskiego sarkofagu upamiętniano wybitne osobistości. Sarkofag dekorowany jest motywem panoplium i palmą skrzyżowaną z przechyloną amforą, z której wylewa się krew – symbolami chwały i ofiary poniesionej na polu walki.  

Jak znaleźć nagrobek?

W 2019 r. miasto zakończyło inwentaryzację wszystkich obiektów na cmentarzu Powązkowskim. Dzięki tej ogromnej pracy można dziś odnaleźć dowolny nagrobek oraz ustalić miejsce jego położenia na mapie (zakładka Cmentarze) na obszarze 43 hektarów zabytkowej nekropolii. 
 

Dotacje na konserwacje

M.st. Warszawa od kilkunastu lat wspiera finansowo renowacje zabytkowych nagrobków na cmentarzu Powązkowskim. Pieniądze w formie dotacji przekazywane były na renowacje pomników nagrobnych, kaplic czy murowanego ogrodzenia z bramą św. Honoraty. 
W latach 2004-2022 miasto przeznaczyło na konserwację powązkowskich nagrobków oraz ogrodzenia 7 238 606 zł.

Rzeźba kobiety na nagrobku.
Zobacz galerię (4 zdjęć />)
Postać anioła na nagrobku.
Nagrobek w formie sarkofagu.
Nagrobek w formie sarkofagu.