null

Homera 20 – dom z lat 30. świadkiem historii

Drukuj link otwiera się w nowej karcie

Budynek przy ul. Homera 20 w Wawrze zbudowano w latach 30. XX wieku. Jest niezwykle charakterystyczny dla budownictwa wielorodzinnego tamtego okresu. Zachowało się w nim bardzo dużo oryginalnych elementów. Dom jest także świadkiem historycznych wydarzeń mających miejsce na terenie Wawra i Anina.

Homera 20 - postrzeliny

Parcelacja

W latach 30. XX wieku właściciel dóbr wilanowskich Ksawery Branicki rozparcelował swoje ziemie leżące na prawym brzegu Wisły. Teren ten od imienia jego żony Anny nazwano Aninem. Na ponad 500 ha powstało osiedle złożone z regularnych działek, które rozdzielały ulice krzyżujące się pod kątem prostym. Działki były dość spore, mieścił się na nim dom i spory ogród. Właśnie w tym okresie na parceli przy dzisiejszej ul. Homera zbudowano dom pod nr. 20. Budynek wielorodzinny jest jednopiętrowy z poddaszem, zaprojektowany w układzie blokowym, kaskadowym. Ma balkony i tarasy, a klatkę schodową rozświetlają charakterystyczne, ułożone pionowo, prostokątne okna.

Oryginalne wyposażenie

W budynku zachowała się stolarka, zarówno w dwuskrzydłowych drzwiach wejściowych, jak i w drzwiach do mieszkań. Schody pokryte są szarym lastryko z dekoracją na półpiętrze w formie czarnej ramki. W wielu mieszkaniach są oryginale okna skrzynkowe z małymi lufcikami wentylacyjnymi. Oryginalne są także metalowe balustrady balkonów (wraz koszykami na doniczki). Zamieszkały, miejski budynek ujęty jest w gminnej ewidencji zabytków. 

Postrzeliny muszą być zachowane

Elewacje domu, wschodnia i północna, noszą ślady po kulach. Trudno powiedzieć z jakiego okresu II wojny światowej pochodzą. Najpewniej są to ślady walk z września 1939 r. kiedy na terenie Anina, Wawra, Gocławka i Marysina Wawerskiego trwały zacięte walki. Dom mógł być także ostrzelany pod koniec września 1944 r., gdy wojska radzieckie walczyły o prawobrzeżną Warszawę. Lotnictwo radzieckie zbombardowało wówczas pozycje Niemców w Aninie, Wawrze i okolicy. 

Stołeczny konserwator zabytków wydał dla ZGN Wawer szczegółowe wytyczne, które mają na celu ocalenie postrzelin. Jako wzór dla prac przy otworach po kulach lub odłamkach konserwator podał przykład działań wykonanych kilka lat temu na elewacji z „ranami pamięci” Szkoły Podstawowej przy ul. Czarnieckiego 49.

Konserwator zleci badania

ZGN Wawer planuje termomodernizację oraz remont budynku przy Homera 20. Ze względu na historyczne walory obiektu w projekcie termomodernizacji konserwator zalecił zastosowanie technologii ociepleń dla domów zabytkowych. W tym wypadku pozwolą one na zachowanie cech charakterystycznych elewacji, czyli śladów działań wojennych. Konserwator dopuścił ocieplenie przegród poziomych i dachu, poprawę szczelności stolarki, usprawnienie systemu wentylacji.  Rozwiązania technologiczne powinny wynikać z badań konserwatorskich.

BSKZ zleci także wykonanie badań stratygraficznych, które będą miały na celu określenie oryginalnej kolorystyki elewacji (w tym detalu architektonicznego).

Okno z lufcikiem.
Zobacz galerię (9 zdjęć />)
Okno z lufcikiem.
Wejście do budynku.
Elewacja z postrzelinami.
Elewacja z postrzelinami.
Klatka schodowa.
Drzwi do mieszkania.
Dwuskrzydłowe drzwi wejściowe do budynku.