null

Cement romański na fasadzie kamienicy przy ul. Wilczej 65

Drukuj otwiera się w nowej karcie
Dekoracja bramy.
Wilcza 65 - remont rozpoczęty. Fot. BSKZ

Budynek przy ul. Wilczej 65 to okazała kamienica z przełomu XIX i XX wieku o bardzo bogatej artystycznej i architektonicznej elewacji frontowej. Eklektyczne dekoracje wykonano ze specjalnej zaprawy, tzw. cementu romańskiego.

Materiał ten był w drugiej połowie XIX wieku bardzo modny i szeroko stosowany w dekorowaniu fasad. Mocny i odporny na działanie czynników atmosferycznych był łatwy w produkcji. Bardzo dobrze imitował kamień pod względem koloru i trwałości. Wytwarzano go z wypalanych gliniastych margli wapiennych z domieszką kruszyw. Swoją nazwę zawdzięcza podobieństwu do starożytnych cementów rzymskich, które również posiadały ładną, ciepłą barwę. Z tego względu cement romański idealnie nadawał się do wykonywania dekoracji architektonicznych fasad budynków w modnych na przełomie XIX i XX wieku neo-stylach. Dopiero po pierwszej wojnie światowej został wyparty przez tańsze materiały – cement portlandzki i gips.

Odbudowana dla pracowników MON


Kamienica przy ul. Wilczej 65 została spalona w trakcie powstania warszawskiego. Całkowitemu zniszczeniu uległa jedna z oficyn, a w pozostałej części spaliły się dachy, stropy i większość wnętrz. Zawaliła się także część elewacji frontowej na wysokości ostatniej kondygnacji. Ponieważ po wojnie mieszkania w kamienicy przydzielono pracownikom Ministerstwa Obrony Narodowej, została ona odbudowana. W tym czasie inne budynki o podobnym stopniu zniszczenia rozbierano. 


W trakcie odbudowy elewacji zrezygnowano jednak z odtworzenia części dekoracji, a inne fragmenty, takie jak uszkodzone zwieńczenie czy balkony wykonano na nowo w uproszczonej formie. Całość pomalowano farbami co doprowadziło do utraty pierwotnej kolorystyki i faktury materiału, która w dużej mierze decydowała o walorze artystycznym budynku.


Remont rozpoczęty


Wykonana kilka lat temu ekspertyza wykazała, że stan zachowania elewacji jest zły i wymaga pilnego, i gruntownego remontu. Prace rozpoczęły się w maju 2021 roku. W pierwszym etapie firma konserwatorska przystąpiła do oczyszczenia elewacji z brudu i wtórnych warstw malarskich i innych naleciałości. Następnie usunęła zniszczone, nienadających się do naprawy elementy dekoracyjne. 


Obecnie trwa przygotowanie do odtworzenia dekoracji i dobór odpowiedniego materiału – właściwego cementu romańskiego. Jeszcze kilkanaście lat temu wykonanie wystroju w tej technologii nie byłoby możliwe, ponieważ od stu lat jej nie stosowano i praktycznie zapomniano. Dopiero niedawno technologię wykonywania cementu romańskiego zrekonstruowano, dzięki czemu materiał ten pojawił się w ofercie zapraw konserwatorskich. 
Remont elewacji kamienicy przy ul. Wilczej 65 jest prowadzony przy wsparciu finansowym m.st. Warszawy, które przeznaczyło na ten cel 200 000 zł. 


Ze względu na szczególnie bogatą dekorację fasady i rzadko już spotykany elegancki materiał, z którego jest wykonana, oczekiwania dobrego efektu tej renowacji są szczególnie wysokie. Będzie można to sprawdzić już jesienią 2021 roku.

Dekoracja bramy
Zobacz galerię (8 zdjęć)
Detale na piętrze.
Warstwy malarskie.
Zniszczone detale.
Zniszczone detale.
Kamienica przy ul. Wilczej 65,
Detal architektoniczny.
Próbki koloru na elewacji.