null

10. rocznica wpisu Archiwum BOS na listę UNESCO

Drukuj otwiera się w nowej karcie

25 maja 2011 roku Archiwum Biura Odbudowy Stolicy (BOS) zostało wpisane na światową listę programu „Pamięć Świata”, stanowiącą opracowany przez UNESCO spis najważniejszych dzieł i dokumentów wytworzonych w dziejach ludzkości.

Na fotografii Kościół św. Anny przy ul. Krakowskie Przedmieście 68, wg. „Planu inwentaryzacji zniszczeń Warszawy”
przybliżenie mapy na czerwono zaznaczony obrys kościoła i inne budynki

Lista ta zawiera m.in. dzieło Mikołaja Kopernika „De revolutionibus orbium coelestium”, akta konfederacji warszawskiej z 1573 roku, Biblię Gutenberga, Archiwum Ringelbluma, rękopisy Fryderyka Chopina, a także tablice 21 postulatów gdańskich z sierpnia 1980 roku.

Biuro Odbudowy Stolicy, fenomen w skali światowej, jedno z największych biur projektowych w historii, powołano w celu odbudowy Warszawy 14 lutego 1945 roku na mocy dekretu Krajowej Rady Narodowej. Przechowywane w zbiorach Archiwum Państwowego m.st. Warszawy dokumenty BOS to unikatowe archiwalia ilustrujące zniszczenia Warszawy podczas II wojny światowej i późniejszą odbudowę miasta.

Dokumentacja ta opracowana w latach 1945–1953 zawiera kilkanaście tysięcy archiwaliów w tym m.in: fotografie, inwentaryzacje pomiarowe i opracowania kartograficzne obrazujące skalę i charakter zniszczeń miasta oraz plany odbudowy wraz z kosztorysami, a także dokumentację związaną z administracją i pracownikami BOS.

Materiały te są bezcennym źródłem wiedzy i dokumentem historycznym pokazującym skalę i zakres podnoszenia Warszawy z ruin, w tym szczególnie jej historycznej zabudowy. Do sztandarowych projektów opracowanych przez BOS, obok trasy W-Z,  czy PKiN, była rekonstrukcja warszawskiego Starego Miasta, którego odbudowa uhonorowana została w 1980 roku wpisem na Listę światowego dziedzictwa UNESCO.

W 2020 roku na miejskim portalu mapowym zamieszczony został „Plan inwentaryzacji zniszczeń Warszawy” BOS-u z lat 1945-46. Materiał opublikowany w wersji cyfrowej wzbogacił zespół historycznych planów Warszawy, dostępnych na miejskim portalu www.mapa.um.warszawa.pl. Dokument ten ilustruje nie tylko globalny zakres zniszczeń miasta, ale również zawiera ciekawe informacje o stanie zachowania poszczególnych budynków wraz z zagospodarowaniem terenu.