null

Warszawa już po raz 5. podpowiadała jak tworzyć miejsca otwarte

Drukuj otwiera się w nowej karcie
Screenshot ze spotkania zoom. Uśmiechnięci uczestnicy debaty otwierającej 5. Konferencję Miejsca Otwarte 2021
Autor: UM Warszawa

Podsumowanie 5. Ogólnopolskiej Konferencji „Miejsca otwarte. Rozmowy online o przestrzeniach spotkań sąsiedzkich”.

Wymiana inspiracji

To to już piata edycja wydarzenia, które ma na celu ułatwianie wymianę dobrych praktyk i inspiracji między miejscami otwartymi z całej Polski. W tym roku spotkaliśmy się online w dniach 23-25 listopada.

Idea Konferencji Miejsca Otwarte zrodziła się z warszawskiego doświadczenia w rozwijaniu sieci Miejsc Aktywności Lokalnej. W Warszawie jest już ponad 110 takich miejsc.

Miejsca Aktywności Lokalnej (MAL) to miejsca otwarte na pomysły i potrzeby mieszkańców i mieszkanek. Każdy może tu skorzystać z bezpłatnej oferty oraz przestrzeni na sąsiedzkie działania. W MAL-ach można np. wziąć udział w warsztatach, wspólnym gotowaniu, zagrać w planszówki, wspólnie z sąsiad(k)ami założyć ogródek społecznościowy. Można korzystać z darmowych zajęć, ale też samemu realizować tu swoje pomysły i projekty. Listę warszawskich MAL-i można znaleźć na stronie Warszawa Sąsiedzka. 

Konferencja, która inspiruje do działań

Konferencja Miejsca Otwarte to coroczne ogólnopolskie spotkanie osób, instytucji i organizacji, które tworzą i prowadzą miejsca takie jak MAL-e w całej Polsce. Z roku na rok przybywa się coraz więcej. Powstają przy miejskich instytucjach, np. domach kultury i bibliotekach, ale i jako zupełnie osobne przestrzenie prowadzone np. przez organizacje pozarządowe na zlecenie miasta czy gminy.

Ich wyjątkowość polega na oddaniu miejsca w ręce mieszkańców - to oni przychodzą z pomysłami na działania, a animatorzy miejsca pomagają je zrealizować. Ważne są przede wszystkim relacje sąsiedzkie, które budują się dzięki wspólnym spotkaniom, niezależnie czy jest to wspólne gotowanie, potańcówka czy sąsiedzka wymiana ubrań.

Przez 5 lat w ramach konferencji „Miejsca otwarte” odbyło się blisko 70 wykładów, warsztatów i prezentacji dobrych praktyk, w których brali udział uczestnicy i uczestniczki z całego kraju, od małych wsi po największe polskie miasta. Podsumowania i nagrania z poprzednich edycji dostępne są na stronie miejscaotwarte.pl 

Jako organizatorówj najbardziej cieszy nas, gdy słyszymy, że konferencja zainspirowała kogoś do stworzenia nowego miejsca lub udoskonalenia już istniejącego. W Warszawie efektem takiej inspiracji jest np. Wspóldzielnik, nowo otwarty MAL o charakterze ekologicznym w centrum handlowym Wola Park. Inspiracją do jego stworzenia była dla Wolskiego Centrum Kultury „Po-dzielnia” z Poznania, która prezentowała się na konferencji w 2020 roku. 

Otwartość 

Tematem przewodnim tegorocznej konferencji była otwartość. Co to znaczy, że miejsce jest otwarte? Jak tą otwartość na ludzi i ich pomysły utrzymać na dłużej? Czym różnią się, a w czym są podobne, miejsca tworzone przez instytucje i organizacje pozarządowe?

W trakcie 7 sesji online uczestnicy i uczestniczki mówili m.in. o konieczności otwartość na zmieniającą się rzeczywistość, bycia elastycznym i posiadaniu zawsze „planu b”.  Podkreślali wartość otwartości miejsca na całą społeczność lokalną, nie tylko na wybrane grupy. Otwartość wybrzmiała także jako najskuteczniejsza forma promocji – rozmowa pod blokiem i otwarte na oścież drzwi zawsze sprawdzą się lepiej niż setki ulotek.

Czas pandemii to wyjątkowo trudny czas dla miejsc otwartych, ale jak mówił na konferencji Krzysztof Mikołajewski Dyrektor Wolskiego Centrum Kultury, współorganizatora tegorocznej Konferencji, „pandemia wiele rzeczy nas nauczyła”. Dzięki otwartości i elastyczności miejsca wyszły na przykład z działaniami w plener i trafiły do mieszkańców, którzy często w inny sposób nigdy by nie poznali. Prezentowana na konferencji akcja „Eksplozja włóczki na Szmulkach” warszawskiego Domu Sąsiedzkiego „Moje Szmulki”, zainspirowana pasją i oddolnym działaniem jednej z mieszkanek Pragi, przyniosła niespodziewany rozgłos nie tylko w stołecznych, ale i ogólnopolskich mediach. 

Ważnym wątkiem na tegorocznej edycji było także sąsiedzkie dzielenie się. Miejsca otwarte często organizują i/lub wspierają inicjatywy takie jak jadłodzielnie czy garażówki. Wielką inspiracją na konferencji była w tym roku grupa Jadłodzielnia-Mosina z gminy Mosina, która ma już na swoim koncie m.in. jadłodzielnie, wymianę książek, oddolnie tworzony rower miejski DrooM, a nawet rehadzielnię (umożliwiającą sąsiedzkie dzielenie się sprzętami do rehabilitacji).

Przyszłość jest sąsiedzka 

Jak co roku po konferencji już zgłaszają się do nas kolejne gminy, które zainspirowane usłyszanymi przykładami planują otwarcie swoich miejsc dla sąsiadów. Konferencja daje odwagę by szukać nowych rozwiązać, próbować i nie poddawać się, niezależnie od okoliczności.

A my niezmiennie widzimy wielką rolę MAL-i w integracji sąsiedzkiej mieszkańców Warszawy. Pandemia nie ułatwia miejscom działania, ale przypomniała nam jak ważne są lokalne relacje i sąsiedzkie wsparcie. MAL-e na różnych etapach pandemii udowadniały, że ich potencjał do budowania silnej wspólnoty jest ogromny. Mamy nadzieję, że w przyszłym roku na „Miejscach Otwartych” będziemy mogli się już spotkać na żywo, i że będziemy w jeszcze większym gronie.

5. Ogólnopolskiej Konferencji „Miejsca otwarte. Rozmowy online o przestrzeniach spotkań sąsiedzkich” odbyła się w trybie online w dniach 23-25 listopada 2021 roku. Wydarzenie organizowane było przez Urząd m.st. Warszawy i Wolskie Centrum Kultury. Patronem medialnym wydarzenia był portal ngo.pl  Więcej informacji na profilu facebook.com/miejscaotwarte oraz stronie miejscaotwarte.pl