Imprezy turystyczne - Ważne informacje

Planując urlop, na ogół zamiennie posługujemy się takimi wyrażeniami jak biuro podróży czy agencja turystyczna lub impreza czy wycieczka. Tymczasem z prawnego punktu widzenia pojęcia te różnią się, a różnice mają znaczenie dla naszych praw i obowiązków.

  • Najważniejsze pojęcia:
    usługa turystyczna - r
    ozumiana jest jako przewóz pasażerów, także zakwaterowanie (gdy celem nie jest pobyt), które nie jest nieodłącznym elementem przewozu, wynajem pojazdów oraz inne usługi świadczone podróżnym, gdy nie stanowią integralnej części usług wymienionych wyżej.
  • impreza turystyczna - to połączenie minimum dwóch różnych usług turystycznych na potrzeby jednej podróży lub wakacji, pod warunkiem, że nabywane są w jednym punkcie sprzedaży bądź oferowane są w jednej cenie całkowitej, która obejmuje wszystkie te usługi.
  • powiązane usługi turystyczne - jest to połączenie minimum dwóch różnych usług turystycznych, które nie stanowią jednak imprezy turystycznej. Usługi te są nabywane na potrzeby tej samej podróży lub wakacji i objęte są odrębnymi umowami z dostawcami. 

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Zanim zdecydujesz się na zakup imprezy turystycznej, sprawdź czy biuro, które oferuje wyjazd, działa legalnie. Każdy marszałek województwa prowadzi rejestr organizatorów turystyki i pośredników turystyki w danym województwie. Dokumenty i dane zbierane przez marszałków wprowadzane są do Centralnej Ewidencji Organizatorów Turystyki i Pośredników Turystycznych (CEOTiPT) prowadzonej przez Ministerstwo Sportu i Turystyki.

W CEOTiPT w każdej chwili możesz sprawdzić przede wszystkim:

  • czy organizator twojego wyjazdu jest do niej wpisany– jeżeli umowę zawierasz przez agencję turystyczną, zapytaj kto jest organizatorem wyjazdu, ponieważ obowiązek rejestracji ciąży tylko na organizatorze oraz pośredniku, nie ma natomiast ewidencji agentów,
     
  • czy organizator rzeczywiście prowadzi działalność – czy nie została ona zawieszona, bądź też czy nie jest prowadzone postępowanie o wykreślenie biura z rejestru.

Przed zawarciem umowy przedsiębiorca zobowiązany jest poinformować klienta o tzw. standardowych informacjach za pośrednictwem formularza. Chodzi tutaj przede wszystkim o uprawnienia klienta wynikające z prawa turystycznego, takie jak:

  • awaryjny numer telefonu i dane punktu kontaktowego,
  • informacja o możliwości przeniesienia imprezy turystycznej na inną osobę,
  • informacja o istnieniu okoliczności, kiedy cena za imprezę turystyczną może być podwyższona i kiedy podróżni mogą rozwiązać umowę bez ponoszenia opłat w tym zakresie.

Kiedy powiązane usługi turystyczne nie są objęte standardowym formularzem informacyjnym, przedsiębiorca w sposób zrozumiały i widoczny powinien udzielić informacji dotyczących ochrony podróżnego w sytuacji gdyby doszło do niewypłacalności biura podróży oraz informacji o wyłączeniu odpowiedzialności za nienależyte wykonanie zobowiązania przez każdego z usługodawców osobno.

Organizator turystyki lub agent turystyczny musi udzielić także informacji dotyczących głównych właściwości usług turystycznych, tj.:

  • miejsca pobytu, trasy, czasu trwania imprezy turystycznej,
  • liczby zapewnionych noclegów, rodzaju, klasy lub charakteru środka transportu, informacji dotyczących obiektu zakwaterowania (położenie, rodzaj, kategorię), rodzaju i liczbę posiłków,
  • szczegółowego programu zwiedzania, wycieczek, a także innych usług,
  • faktu, czy usługi będą świadczone w grupie i – w miarę możliwości – o przybliżonej liczebności tej grupy,
  • informacji o wymaganiach językowych, gdy pewne usługi będą tego wymagały,
  • informacji o dostępności do usług dla osób, które mają ograniczoną sprawność ruchową,
  • ceny imprezy turystycznej z podatkiem i wszelkimi innymi dodatkowymi opłatami,
  • kiedy trzeba zapłacić cenę i czy jest wymagana przedpłata,
  • liczby osób wymaganych do tego, aby odbyła się impreza oraz terminu, w jakim podróżny będzie poinformowany o ewentualnym odwołaniu wyjazdu,
  • informacji o możliwości rozwiązania umowy,
  • określonych przepisów paszportowych, wizowych, sanitarnych czy też wymaganiach zdrowotnych.

Przedsiębiorca musi podać również nazwę i adres siedziby organizatora turystyki, numery telefonów lub adresy e-mail, a także ubezpieczeń obowiązkowych lub dobrowolnych.

Wszystkie te informacje powinny zostać udzielone w sposób jasny, zrozumiały oraz widoczny. Nie mogą one wprowadzać w błąd. Jeśli są udostępnione w wersji papierowej, muszą być czytelne. Jeśli podróżny nie zostanie przed zawarciem umowy poinformowany o dodatkowych opłatach lub kosztach, nie będzie musiał ich ponosić. 

Ciężar dowodowy związany z wykazaniem, że powyższe obowiązki informacyjne zostały zrealizowane, spoczywa na przedsiębiorcy.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Umowa o udział w imprezie turystycznej musi zostać sporządzona w prostej, zrozumiałej i czytelnej formie. Oprócz wcześniej wspomnianych obowiązków informacyjnych powinna także:

  • dane osoby reprezentującej organizatora turystyki lub pilota wycieczki,
  • nazwę podmiotu, który zapewnia ochronę na wypadek niewypłacalności,
  • informację o prawie do przeniesienia uprawień i przejęcia obowiązków przez podróżnego,
  • wymagania specjalne dotyczące świadczonej usługi, na które strony umowy wyraziły zgodę,
  • informację o procedurach wewnętrznych dotyczących rozpatrywania skarg i metod pozasądowych rozwiązania sporów,
  • informację, że podróżny ma obowiązek poinformować o wszelkich niezgodnościach stwierdzonych w trakcie realizacji imprezy turystycznej,
  • informacje dot. kontaktu z osobą niepełnoletnią, gdy nie towarzyszy im rodzic ani inna upoważniona osoba,
  • informacje o obowiązkach organizatora turystyki.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Zgodnie z ustawą podróżny ma prawo przenieść na inną osobę uprawnienia przysługujące mu z tytułu umowy o udział w imprezie turystycznej. Może to nastąpić bez zgody organizatora imprezy, jednak osoba, której przekazywane są uprawnienia, musi przejąć także obowiązki wynikające z umowy oraz spełnić warunki udziału w imprezie turystycznej. Podróżny powinien jednak poinformować o tym organizatora w rozsądnym terminie, nie później niż 7 dni przed rozpoczęciem wyjazdu.

Za niezapłaconą pełną część wycieczki, a także za koszty powstałe w wyniku zmiany podróżnego, odpowiedzialność solidarną (tj. wspólnie) ponoszą podróżny i osoba, która przejmuje po nim uprawnienia.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Przedsiębiorca turystyczny może podwyższyć cenę imprezy, gdy wyraźnie zastrzeżono to w umowie. Jednocześnie podróżny ma możliwość żądania obniżenia ceny, gdy dojdzie do obniżenia kosztów już po zawarciu umowy, a przed rozpoczęciem wyjazdu.

Umowa powinna określać przy tym sposób obliczania zmiany ceny. Warto wiedzieć, że podwyższenie jest możliwe tylko na skutek zmiany cen paliwa lub innych źródeł zasilania, wysokości podatków, opłat lotniskowych czy zmiany kursów walut. Co więcej, cena nie może być podwyższona w okresie 20 dni przez datą wyjazdu.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Prawo turystyczne pozwala organizatorowi imprezy dokonać zmiany warunków wyjazdu w sposób jednostronny. Może to nastąpić tylko przed jego rozpoczęciem wyjazdu oraz gdy spełnione są jednocześnie poniższe warunki:

  • zastrzeżono taką możliwość w umowie,
  • zmiana nie jest znaczna,
  • poinformowano o tym podróżnego w sposób jasny, zrozumiały i widoczny, a informację tę przedstawiono na nośniku trwałym (np. w postaci wiadomości e-mail).

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Podróżny może odstąpić od umowy o udział w imprezie turystycznej w każdym czasie przed rozpoczęciem wyjazdu. Odstąpienie może jednak wiązać się z koniecznością poniesienia kosztów.

Gdy odstąpienie od umowy związane jest jednak z wystąpieniem nieuniknionych i nadzwyczajnych okoliczności występujących w miejscu docelowym lub jego najbliższym sąsiedztwie, które mają znaczący wpływ na realizację imprezy turystycznej lub przewóz podróżnych do miejsca docelowego – podróżny nie może zostać obciążony kosztami rezygnacji. W takiej sytuacji nie można także żądać odszkodowania ani zadośćuczynienia.

Konsument, który zawarł umowę poza lokalem przedsiębiorstwa, może w ciągu 14 dni odstąpić od niej bez podania przyczyny i bez ponoszenia kosztów. Nie dotyczy to jednak sytuacji, w których w podczas zawierania umowy doszło do ustnych negocjacji.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Organizator imprezy turystycznej ponosi odpowiedzialność za niewykonanie lub nieprawidłowe wykonanie usługi turystycznej, bez względu na to, czy wykonuje tę usługę sam czy za pośrednictwem/z pomocą innych podmiotów. Podróżny powinien zawiadomić organizatora o powstałych niezgodnościach w miarę możliwości jeszcze w trakcie trwania wyjazdu.

Podróżnemu przysługuje obniżka ceny za okres, w którym usługa była wykonywa niezgodnie z umową, chyba że było to skutkiem wyłącznego działania lub zaniechania podróżnego. Podróżnemu przysługuje także odszkodowanie lub zadośćuczynienia za poniesione szkody i krzywdy, które spowodowane zostały wadliwym wykonaniem umowy o udział w imprezie turystycznej. W pewnych przypadkach roszczenia odszkodowawcze lub o zadośćuczynienie zostają wyłączone, np. wówczas kiedy winę za nieprawidłowe wykonanie umowy ponosi podmiot trzeci lub jeśli niezgodność z umową została spowodowana nieuniknionymi i nadzwyczajnymi okolicznościami. Roszczenia te przedawniają się z upływem 3 lat.

Podróżny nie może zrzec się swoich uprawnień w tym zakresie. Zapisy umowy i oświadczenia, która są mniej korzystne dla podróżnych niż zapisy ustawy, są nieważne.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Jeżeli  w trakcie imprezy turystycznej stwierdzisz, że pewne świadczenia nie są wykonywane zgodnie z umową, niezwłocznie zgłoś uchybienia zarówno wykonawcy danego świadczenia, jak i samemu organizatorowi. Twoja umowa powinna jasno nakładać na ciebie ten obowiązek i  określać, w jaki sposób należy zgłaszać nieprawidłowości. Wszelkie uchybienia zgłaszaj przy najbliższej sposobności, zachowując, jeżeli jest to możliwe, potwierdzenie swoich zgłoszeń. Niezależnie od zgłoszenia uchybień. możesz złożyć organizatorowi turystyki reklamację.

Reklamacja powinna łącznie zawierać:

  • wskazanie uchybień w sposobie wykonania umowy
  • określenie twojego żądania.

Do reklamacji możesz również dołączyć dokumenty lub zdjęcia, potwierdzające okoliczności, na które się powołujesz.

Wzór reklamacji znajdziesz tutaj.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Turystyczny rachunek stanowi zabezpieczenie podróżnego, dzięki któremu będzie miał możliwość odzyskania swoich środków w przypadku niewypłacalności organizatora turystyki. Dotyczy to także sytuacji rozwiązania z własnej inicjatywy umowy o udział w imprezie turystycznej, a także gdy podróżny odstąpi od takiej umowy.

Turystyczny rachunek powierniczy ma być prowadzony przez bank. Środki z tego rachunku zostaną przekazane na rachunek organizatora turystyki dopiero po potwierdzeniu wykonania przez ten podmiot obowiązków wynikających z zawartych umów.

Turystyczny rachunek powierniczy ma stanowić alternatywę dla innych form zabezpieczenia, np. w postaci gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej. Oznacza to, że jest on nieobowiązkowy.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych

Środki Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego są gromadzone na specjalnie wyodrębnionym rachunku bankowym Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. Pochodzą one głównie z obowiązkowych wpłat od przedsiębiorców turystycznych. Kwoty zgromadzone na tym funduszu przeznaczane są przede wszystkim na pokrycie określonych kosztów lub zwrot wydatków jeśli środki z zabezpieczeń finansowych związanych z organizacją imprezy turystycznej okażą się niewystarczające. Mają one zatem za zadanie zapewniać koszty na kontynuację imprezy turystycznej lub koszty na powrót do domu, jeśli z jakichś względów organizator turystyki nie będzie w stanie kosztów tych zapewnić.

 

Podstawa prawna:
ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych