null

Praskie herstorie

Drukuj otwiera się w nowej karcie

Dziewięć kobiet związanych z prawobrzeżną Warszawą: badaczki i naukowczynie, nauczycielki i społeczniczki, prekursorki zmian. Każda miała inne cele i inną drogę życiową, ale wszystkie chciały same decydować o swoim losie – to właśnie o niezwykłych mieszkankach Pragi opowiada nowa wystawa pt. „Prawobrzeżne” w Muzeum Warszawskiej Pragi przy ul. Targowej 50/52.

Bohaterki wystawy nie są powszechnie znane, choć były cenione w środowiskach, w których działały. Łączy je ambicja, determinacja i chęć dokonywania zmian – i we własnych życiorysach, i w otaczającym je świecie. Miały różne zajęcia i cele, stawały przed innymi wyzwaniami. Były niezależne, zdeterminowane i zaangażowane w pomoc innym, przetarły szlaki dla wielu kobiet.

Czyje historie trafiły na wystawę?

Helena Rzeszotarska urodziła się w 1879, a Ninel Kameraz-Kos zmarła w 2011 roku. To sto trzydzieści dwa lata burzliwej historii, ale i prywatnych, małych herstorii. Z wystawy wyłania się kalejdoskop losów i osobowości, a także uniwersalne przesłanie o samostanowieniu jako podstawowej potrzebie.

Postaci kobiet zostały przedstawione poprzez osobiste przedmioty i pamiątki z kolekcji rodzinnych, fotografie, dokumenty, obiekty udostępnione przez wiele instytucji, a także nagrania audio. Ze współczesną prawobrzeżną Warszawą bohaterki łączy wyjątkowy projekt artystyczny Katarzyny i Marianne Wąsowskich, które wybrały i sfotografowały miejsca metaforycznie nawiązujące do losów „Prawobrzeżnych”. Zdjęcia i film powstały specjalnie na wystawę.

Na wystawie przedstawiono historię dziewięciu kobiet: nauczycielki – Heleny Rzeszotarskiej, antropolożki – Marii Czaplickiej, ceramiczki – Wandy Szrajberówny, aktorki-zakonnicy – Stanisławy Umińskiej, pływaczki – Józefy „Buby” Czuperskiej, działaczki syjonistycznej – Towy Rubin, harcerki – Jadwigi Czajki, lekarki – Hanny Hirszfeldowej i gospodyni salonu artystycznego – Ninel Kameraz-Kos.

Wystawa nawiązuje do projektu „Prawobrzeżni”, prowadzonego przez Muzeum Warszawskiej Pragi od 2015 roku i do wystawy „Prawobrzeżni. Biografie niecodzienne” (2016).

Wystawę można będzie oglądać od 22 listopada 2023 r. do 21 lipca 2024 r. Więcej informacji o ekspozycji znajduje się na stronie: muzeumpragi.pl.